|
mustafaozdal -> overclock için gereken bütün bilgiler ve programlar (19/1/2008 10:00:37 PM)
|
İlk yapmanız gereken O/C yapmaya uygun bir Board’a sahip olmaktır. Bu aslında uygun Chipset anlamına da geliyor. BIOS derinliği de önünüzü açacaktır. Bazı Chipset ve BIOS'ların tam bu iş için olduğunu söyleyebiliriz. Chipsetler ve BIOS, Board üreticileri tarafından ortaklaşa kullanılan entegre elemanlardır. Amatörseniz Board pasif yüzey soğutma elemanlarına (Heat pipe) dikkat edin. O/C sonrası üretilecek ısının atılmasına yardımcı olurlar. Profesyoneller bu tip soğutucu elemanlardan hoşlanmaz. Büyük ihtimalle kendi aktif soğutucularını yerleştireceklerdir. İşlemci için de aynı şey söz konusudur. Profesyoneller kesinlikle stock fan kullanmazlar, hazır water cooling sistemlere de rağbet etmezler. Kendi water cooling setlerini düzenlerler veya markalı özel fanlı soğutucuları tercih ederler. Aslında sizin de markalı bir fanlı soğutucu (Örnek: Zalman, Cooler Master, Termal Take) almanız ve stock soğutucuyu çıkarmanız doğru olacaktır. Satın almadan önce soğutma ve ses değerlerini kesinlikle araştırın, tavsiye alın.
Piyasadaki İşlemciler:
Tek Çekirdekli İşlemciler
Conroe L Çekirdeği - 65 nm
1) Celeron 420 - 1600 mhz - 8x200 mhz FSB - 512 kb - 40 usd
2) Celeron 430 - 1800 mhz - 9x200 mhz FSB - 512 kb - 52 usd
3) Celeron 440 - 2000 mhz - 10x200 mhz FSB - 512 kb - 65 usd
Çift Çekirdekli İşlemciler
Allendale Çekirdeği - 65 nm
1)Celeron E1200 - 1600 mhz - 8x200 mhz FSB - 512 kb - 52 usd
2)Celeron E1400 - 2000 mhz - 10x200 mhz FSB - 512 kb - 65 usd
3)Pentium E2140 - 1600 mhz - 8x200 mhz FSB - 1 mb - 71 usd
4) Pentium E2160 - 1800 mhz - 9x200 mhz FSB - 1 mb - 79 usd
5) Pentium E2180 - 2000 mhz - 10x200 mhz FSB - 1 mb - 80 usd
6) Pentium E2200 - 2200 mhz - 11x200 mhz FSB - 1 mb - 94 usd
7) Pentium E2220 - 2400 mhz - 12x200 mhz FSB - 1 mb - 93 usd
8) Core 2 Duo E4300 - 1800 mhz - 9x200 mhz FSB - 2 mb - 130 usd
9) Core 2 Duo E4400 - 2000 mhz - 10x200 mhz FSB - 2 mb - 139 usd
10) Core 2 Duo E4500 - 2200 mhz - 11x200 mhz FSB - 2 mb - 125 usd
11) Core 2 Duo E4600 - 2400 mhz - 12x200 mhz FSB - 2 mb - 145 usd
12) Core 2 Duo E4700 - 2600 mhz - 13x200 mhz FSB - 2 mb - 148 usd
Conroe Çekirdeği - 65 nm
1) Core 2 Duo E6300 - 1866 mhz - 7x266 mhz FSB - 2 mb - Üretilmiyor
2) Core 2 Duo E6400 - 2133 mhz - 8x266 mhz FSB - 2 mb - Üretilmiyor
3) Core 2 Duo E6320 - 1866 mhz - 7x266 mhz FSB - 4 mb - 176 usd
4) Core 2 Duo E6420 - 2133 mhz - 8x266 mhz FSB - 4 mb - 198 usd
5) Core 2 Duo E6600 - 2400 mhz - 9x266 mhz FSB - 4 mb - 230 usd
6) Core 2 Duo E6700 - 2667 mhz - 10x266 mhz FSB - 4 mb - 325 usd
7) Core 2 Duo E6550 - 2333 mhz - 7x333 mhz FSB - 4 mb - 170 usd
8) Core 2 Duo E6750 - 2667 mhz - 8x333 mhz FSB - 4 mb - 190 usd
9) Core 2 Duo E6850 - 3000 mhz - 9x333 mhz FSB - 4 mb - 275 usd
10) Core 2 Duo X6800 Extreme Edition - 2933 mhz - 11x266 mhz FSB (Çarpan full açık) - 4 mb - 975 usd
Wolfdale Çekirdeği - 45 nm
1) Core 2 Duo E5200 - 2500 mhz - 12.5x200 mhz FSB - 2mb - 96 usd
2) Core 2 Duo E7200 - 2533 mhz - 9.5x266 mhz FSB - 3mb -132 usd
3) Core 2 Duo E7300 - 2667 mhz - 10x266 mhz FSB - 3mb -143 usd
4) Core 2 Duo E8200 - 2667 mhz - 8x333 mhz FSB - 6mb - 166 usd
5) Core 2 Duo E8400 - 3000 mhz - 9x333 mhz FSB - 6mb - 177 usd
6) Core 2 Duo E8500 - 3167 mhz - 9.5x333 mhz FSB - 6mb - 197 usd
7) Core 2 Duo E8600 - 3333 mhz - 10x333 mhz FSB - 6mb - 285 usd
Dört Çekirdekli İşlemciler
Kenstfield Çekirdeği - 65 nm
1) Core 2 Quad 6600 - 2400 mhz - 9x266 mhz FSB - 8mb - 225 usd
2) Core 2 Quad 6700 - 2667 mhz - 10x266 mhz FSB - 8mb - 276 usd
3) Core 2 Quad 6700 Extreme Edition - 2667 mhz - 10x266 mhz FSB (Çarpan full açık) - 8mb - 970 usd
4) Core 2 Quad 6800 Extreme Edition - 2933 mhz - 11x266 mhz FSB (Çarpan full açık) - 8mb - 975 usd
5) Core 2 Quad 6850 Extreme Edition - 3000 mhz - 9x333 mhz FSB (Çarpan full açık) - 8mb - 980 usd
Yorkfield Çekirdeği - 45 nm
1) Core 2 Quad 8200 - 2333 mhz - 7x333 mhz FSB - 4mb - 235 usd
2) Core 2 Quad 9300 - 2500 mhz - 7.5x333 mhz FSB - 6mb - 275 usd
3) Core 2 Quad 9400 - 2667 mhz - 8x333 mhz FSB - 6mb - 280 usd
4) Core 2 Quad 9450 - 2667 mhz - 8x333 mhz FSB - 12mb - 335 usd
5) Core 2 Quad 9550 - 2833 mhz - 8.5x333 mhz FSB - 12mb - 339 usd
6) Core 2 Quad 9650 - 3000 mhz - 9x333 mhz FSB - 12mb - 572 usd
7) Core 2 Quad 9650 Extreme Edition - 3000 mhz - 9x333 mhz FSB (Çarpan full açık) - 12mb - 1049 usd
8) Core 2 Quad 9770 Extreme Edition - 3200 mhz - 8x400 mhz FSB (Çarpan full açık) - 12mb - 1642 usd
Bazı DDR2 Değerleri:
DDR2-667 4-4-4-12
DDR2-800 5-5-5-xx
DDR2-800 4-4-4-xx
DDR2-1066 5-5-5-xx
Örnek vermek gerekirse, 400 MHz FSB istiyorsanız en az DDR2-800 gerekecektir.
DDR2 Ram satın almadan önce kesinlikle elinizdeki Board/işlemci ve hedeflediğiniz O/C seviyesine uygun modüller için tavsiye almalısınız. Bu modüllerin voltaj seviyeleri de farklı olacak ve ısınacaklardır. Dolayısıyla soğutuculu olanlar iyi bir alternatiftir. Ancak satın almadan önce soğutucunun etkinliğini araştırın. Bazı modellerde soğutucular neredeyse süs gibi durmakta ve tam bir etkinlik sağlayamamaktadır.
Elinde E2xxx serisi işlemci olanlar BIOS'ları izin veriyorsa, kesinlikle O/C fırsatını kaçırmasınlar. Çünkü sahip olabileceğiniz en ucuz O/C malzemesidir. Ancak dikkat edilmesi gereken en önemli konulardan biri, L2 Cache bellek seviyesinin düşük olması (1 MB) performansı olumsuz yönde etkileyecektir. Yani çıkacağınız MHz seviyeleri pratikte çok fazla başarım sağlamaz. Yine de daha üst modellere terfi ettiğinizde elinizde çok işinize yarayacak bir deneyim olacaktır. Aynı şey elinde E4xxx olup daha üst seviyeye (E6xxx/X6xxx/Q6xxx/QX6xxx) terfi etmeyi düşünenler için de geçerlidir.
BIOS (O/C) Ayarları:
Bu seviyeye gelmeden önce kesinlikle işinizi kolaylaştıracak bir BIOS Update olup olmadığını kontrol etmeniz gerekmektedir. BIOS güncellemesi yaparak işinizi kolaylaştırın. BIOS sıfırlamayı, BIOS Recovery (bazen gerekebilmektedir, özellikle update esnasında crash olursa) yapmayı öğrenin. BIOS Recovery tool O/C yapılsa da, yapılmasa da önceden hazır tutulmalıdır!
Modify Ratio Support - disabled
C1E - disabled
Max CPUID value limit - disabled
Vanderpool - disabled
CPU TM function - enabled
Execute Disable Bit - enabled
PECI (Platform Environment Control Interface) - enabled/disabled (DTS Digital Thermal Sensor)
SpeedStep - disabled
İşlemler bittikten sonra enabled (power saving) olabilir.
BIOS'da görmeyi umduğunuz başlıklar farklı şekillerde yer alabilir. Board’unuzun modeline ve BIOS sürümüne göre araştırma yapmalısınız.
Yukarıdaki ayarlardan sonra memory timings düşürülebilir. Doğru VCore bulunduktan sonra yeniden ve daha agresif değerlere çıkabilirsiniz. Burada önemli olan değerleri düşürmekten ziyade, bir aksilik olduğunda aksiliğin işlemciden kaynaklandığından emin olmaktır. 5-5-5-15 değerleri başlangıç için tavsiye edilir. Stabil bir sistem yakaladığınızda 4-4-4-12 değerlerine geri dönebilirsiniz.
Memory Remap Feature - disabled
64 bit işletim sistemi kullanıyorsanız veya Board’da 3 GB'dan fazla memory varsa burayı enable olarak bırakmalısınız.
AI tuning - manual
AI, daha derin ayarlara ulaşmanızı sağlayacaktır:
CPU Frequency - FSB (MHz.)
Hedeflediğiniz değeri giriniz.
DRAM Frequency - RAM çalışma hızı. FSB'nin iki misline ayarlayın. Örneğin 333 MHz FSB için 667; 290 MHz FSB için 580... Unutmayın, RAM DDR2 olduğundan 667/2 = 333 ya da 333x2 = 667
CPU-DRAM = 333:333 veya 1:1
İyi Board’ların çoğunda 5 mod vardır.
(Memory Multiplier)
333 MHz FSB için:
FSB : DRAM
1:1 = 333 MHz : 667 MHz
4:5 = 333 MHz : 883 MHz
2:3 = 333 MHz : 1,000 MHz
3:5 = 333 MHz : 1,111 MHz
1:2 = 333 MHz : 1,333 MHz
1:1 "synchronous" moddur. Daha yüksek frekanslar kullanıyorsanız, “asynchronous" mod geçerlidir. Daha hızlı olan asynchronous mod genellikle %2-3 kadar avantaj sağladığından C2Q/C2D'lerde 1:1 (synchronous) daha iyi netice vermektedir.
CPU Frequency/Mod (sadece örnektir):
3.50 GHz/DDR2-876 "asynchronous" mod
3.40 GHz/DDR2-850 "asynchronous" mod
3.00 GHz/DDR2-900 "asynchronous" mod
2.66 GHz/DDR2-832 "asynchronous" mod
1.60 GHz/DDR2-800 "synchronous" mod
Asynchronous mod, daha yüksek NB vcore ve ICH vcore gerektirmekte ve dolayısıyla da daha yüksek ısı üretmektedir; sağladığı "marjinal" avantaja göre ısıl maliyeti yüksektir. Profesyoneller bu tip sorunlarla başa çıkabilecek bilgi ve tecrübeye sahiptir ve Asynchronous mod önem taşımaktadır.
PCI Express Frequency - 100 MHz. (!)
PCI Clock Synchronization - 33.33 MHz
Spread Spectrum - disable.
Dram Command Rate - 2T
Memory Voltage - (!) Elinizdeki modüllerin çalışma voltajına bakmadan değer girmeyin.
Bazı anakartlar O/C esnasında auto seçeneğinde voltajı gereğinden fazla yükselterek modüllerin uçmasına neden olabilmektedir. Auto seçeneğinde verilen değer gözlem altında tutulmalıdır.
CPU VCore - Stabil çalışma için gerekli en düşük değer olmalıdır. Fazlası gereksiz ısı üretmekten başka işe yaramaz. Her ne kadar "auto" gereğinden fazla değer verse de, tecrübesizseniz ilk boot'da auto olarak bırakabilirsiniz. Böylece eksik voltaj yüzünden sisteminiz daha ilk adımda çökmez. Ancak stres testinden sonra adım adım bu değeri düşürmeniz gerekecektir. Düşürme esnasında unstabilite veya çökme yaşarsanız voltajı bir adım daha artırarak en düşük CPU VCore değerindeki stabiliteyi yakalamalısınız. Şansınıza güveniyorsanız, daha düşük voltaj değerlerinden başlamak işinizi kısaltacaktır.
Not: VCore vermeden sadece FSB değerini makul bir seviyeye yükselterek O/C başarımı elde edebilirsiniz. Stabil olabilecek en yüksek FSB değerini tespit edin. Böylece ısıl değerler normal ölçülerde kalacaktır.
FSB Termination Voltage - auto
NB VCore - auto
SB VCore (SATA/PCIE) - auto
ICH CHIPSET Voltage - auto
Son dört ayar, sistem stabilitesi yakalandıktan sonraki "fine tuning" işlemleri içindir. Stabiliteyi yakalayana kadar "auto" olarak bırakabilirsiniz. Asynchronous mod'daysanız memory stabilitesi için NB VCore ve ICH VCore değerlerini manual olarak artırmalısınız.
Tüm bu işlemlerden sonra netice alamazsanız,
• Memory voltage çok düşüktür,
• Memory timings çok agresiftir,
• FSB çok agresiftir
POST'u tamamlamanız ve Windows'a mavi ekransız veya reboot'suz girmeniz iyiye işarettir. CoreTemp ve Speedfan yükleyerek idle sıcaklık değerlerine bakın. 50 °C üstünde olmamalıdır. Aslında bu noktada kendi kırmızı çizginizi kendiniz belirlemeniz gerekmektedir. (Q6600: Intel "günlük kullanım" limiti: 62 °C, G0 stepping toleransı 71 °C)
Speedfan Q modellerde hatalı değer verdiğinden kalibre edilmesi gerektiği söylenmektedir.
Digital Thermal Sensor-DTS
Tüm C2D ve C2Q chip'ler çekirdeklerinde DTS'ye sahiptir. C2D chip'lerde değer 85'dir. (Core Temp = 85 - DTS) C2Quad chip'lerde ise değer 100'dür. (Core Temp = 100 - DTS) Dikkat: bu değer "Core limiti 100 °C" anlamına gelmemektedir!
Case Temp/Kılıf Isısı için harici sensör ve dijital ısı ölçüm aleti kullanmanız gerekmektedir. Çekirdeklerde Case Temp sensörü olmadığı, bunun Core Temp'den hesaplandığı şeklinde yaygın bir kanı vardır.
CPU-Z'yi yükleyerek idle VCore değerini görebilirsiniz. Dikkatinizi çekebilir, CPU-Z'de Vcore değeri farklı gözükür. Tüm board'lar için bu normaldir. Bu değer yükte yeniden düşecektir ki buna VDrop denir. Ancak bu değer bazı board ve chipset'lerde daha düşüktür. Profesyoneller için VDrop düşmesi önemsenmesi gereken bir kayıptır ve telafi etmenin yolları vardır.
Stress Testing
Şimdi CPU-Z ve Coretemp/Speedfan çalışırken Prime95'i yükleyin ve çalıştırın. Prime95'de hata mesajı seçeneği açık olmalıdır. Aksi takdirde hata mesajlarından haberdar olamazsınız. Orthos da çalıştırılabilir ancak Orthos C2Quad chip'lerde iki tane (2x2) açılmalıdır. (Small FFT-Tüm çekirdekler zorlanmalı: Task Manager'den teyit edin ve çekirdek görevlerini ikişer ikişer orthoslara bölüştürün)
Çekirdek sıcaklıkları muhtemelen 15-20 °C artacaktır. Bu tamamen normaldir ve büyük ölçüde soğutma sisteminizin kalitesiyle alakalıdır. 70 °C üzerine çıkarsanız, soğutma sisteminizi iyileştirene kadar O/C ayarlarını ve VCore değerini düşürmeniz gerekecektir. Stres testini en az 1 saat error mesajı almadan ve reboot edilmeden sürdürebilmelisiniz. Çökme veya reboot olursa, VCore değerini artırmanız gerekiyor olabilir. VCore artırımı veya FSB değerini düşürmeyi deneyebilirsiniz. Çökme veya reboot olmazsa 1 saat sonra VCore değerini bir basamak düşürün ve stres testini yineleyin. Stres testi 12 saat veya üzerinde sürmelidir, ancak kesinlikle 6 saatin altında olmamalıdır.
Stabil kalabildiğiniz en düşük VCore değerini bulduktan sonra memory timing'lerinizi daha agresif değerlere (4-4-4-12) çekebilirsiniz. Daha sonra "güç tasarruf modunu" enable edebilir, diğer voltaj değerlerini de dikkatle deneyerek (her seferinde bir tanesini) düşürebilirsiniz. Bu arada stres testlerine devam etmelisiniz.
Özellikle C2Quad işlemcilerde ısı büyük problem olacaktır. Geçici olarak VCore değerini düşürmeniz gerekebilir. İyi bir soğutucuya terfi etmelisiniz. Örneğin su soğutma yüksek O/C değerleri için iyi bir alternatiftir. Profesyoneller "demineralize su" ve "bazı katkı maddeleri" kullanarak su soğutmanın başarımını yükseltebilmektedirler. İşlemci ile soğutucu yüzeylerinin birbiriyle çok iyi temas ettiklerinden emin olmalısınız. TIM macun (thermal interface material) çok iyi kalite olmalıdır. Termal iyileşme sağlamanın bir diğer etkili ve ucuz yolu "profesyoneller için" lapping modudur. Kasanın kalite ve havalandırması ile kabloların derli toplu olması da ısıl değerleri olumlu yönde etkileyecektir.
Bu yazıdaki bilgiler teorik bilgilerdir. Pratikte çok fazla değişken işin içine girebilir. Teoriyi öğrendikten sonra elinizdeki malzemenin gerektirdiği pratik güncellemeyi araştırmalısınız. Özellikle "hardware modding" tamamen el becerisi ve deneyim gerektirmektedir. Bu kategoriye TIM macun kullanmak, soğutucu monte etmek ve hatta PSU montajı da dahildir. Kafanız dağınıkken ve ilk heyecanla sakın bu işlere girmeyin. Kimsenin "burada yazmak istemeyeceği" kötü deneyimler yaşayabilirsiniz...
alıntıdır(uzun uzadıya yazacaktım ama yazılmışını buldum[;)])
|
|
|
|