Merlin'in
1 - Merhabalar. Öncelikle ziyaretçilerimizin sizi daha iyi tanıyabilmesi için kendinizden, ekibinizden ve sitenizden biraz söz edebilir misiniz?
Juli: Merhaba, ben Jülide Ünal 1970 ist. Doğumluyum, evliyim ve bir oğlum var. Şu anda çalışmıyorum sadece siteyle uğraşıyorum. Sitemiz sadece adventure türüne yönelik bir site, ekibimiz de adventure sever oyunculardan oluşuyor.
2 - Eski oyuncuların adventure türüne çok daha sıcak olduğunu kabul etmek gerek. Peki sizin adventure oyunlarına olan ilginizin kaynağı nedir? Onun dışında, site kurarak bu işe adım atma fikri nereden geliyor?
Juli: İlk oynadığım adventure oyunu Broken Sword 2 idi, çok iyi bir oyunla başlamam sanırım devamını getirdi. Ben adventure oyunlarına başladığımda Türkiye de internet olayı pek yaygın değildi, İngilizcem çok iyi olmadığından oyunlarda zorlanıyordum. O zamanlar Level dergisinde hangi oyunun tam çözümü varsa onu alıp oynuyordum. :) Daha sonra Türkçe tam çözümleri kendim yazmaya karar verdim ve bunları yayınlamak için bir site kurdum. Sitenin ismi o zamanlar juliadventure’dı. Zaten yazar arkadaşlarımızın birçoğu o dönemden beri benimle beraberler.
3 - Dünyada olduğu kadar ülkemizde de adventure’ün oyuncu kitlesi diğerlerine oranla çok yüksek değil. Bunun çok çeşitli nedenleri var, ama yabancı dil bilgisini en çok kullanan oyunun adventure olması bu sorunun Türkiye’de daha ön planda bulunmasına neden oluyor. Bu sizce de büyük bir sorun mu; bu konudaki fikirleriniz nelerdir?
Juli: Bence de yabancı dil sorunu çok büyük, adventure oyunlarında hikâyeyi anlamak ve bulmacaları daha kolay çözmek için yabancı dil şart.
Melih: Tamamen katılıyorum. Türün tadına varanlar dahi oyunlardan azami zevki alamıyorlar. Çoğunlukla olan biteni anlayıp detayı kaçırdıklarından çözüme ihtiyaç duyuyorlar.
Kaan: Dediğiniz çok doğru. Macera oyunları gerek dünyada gerekse ülkemizde en az ilgi gören oyun türü diyebiliriz. Yabancıları bilmem de Türk oyuncuları dediğiniz gibi yabancı dil olmadıkları için bu oyun türünden uzak duruyorlar. Haksızda sayılmazlar. Kim anlamadığı bir oyunda sağ sola tıklamak ister ki. Birde şöyle bir neden var; Türk oyuncusu savaşmayı, kan çıkarmayı, vurup geçmeyi seven bir oyuncu tipi. Haliyle çoğunlukla düz mantık tek yolu olan ilerlemeli oyunları tercih ediyorlar.
Kaan: Biz ziyaretçilerimize macera oyunlarını sevdirmeyi amaçlıyoruz. Onlara Shooter’ların, Spor oyunlarının dışında da çok güzel oyunların olduğunu göstermek istiyoruz. Yabancı dili zayıf olan oyunculara diğer sitelerde yer verilmeyen ve aslında birçok oyuna taş çıkartan macera oyunlarına tam çözümler, incelemeler yazarak onlara yardımcı olmayı amaçlıyoruz. Kısacası ziyaretçilerimizi birer arkadaş gibi görüp onlara macera ruhunu aşılamayı amaçlıyoruz.
5 - Peki ülkemizdeki adventure’e olan ilgiyi nasıl yorumluyorsunuz? Örneğin, oyuncular kaliteli oyunları seçebiliyorlar mı? Çünkü genel olarak güzel grafikli oyunlar ilgi çekiyor ve görsel olarak iyi olmayan ama değeri daha yüksek başka oyunlar tabiri caizse harcanabiliyor. Bu tarz oyunlara sizin verebileceğiniz bir örnek var mı?
Melih: Genellikle macera oyuncusu bulduğu çoğu macera oyununu ayırmadan oynama eğilimindedir. Çünkü diğer türler kadar bol sayıda macera oyunu piyasaya sürülmemektedir ne yazık ki. Ben ülkemizde macera oyunlarına bu denli ilgi olacağını hiç sanmazdım, bu site sayesinde bunu gördüm ve çok sevindim. Ama iyiyi seçme konusunda birçok insanın yardıma ihtiyaç duyduğu görüşündeyim ki biz dahil oyun sitelerinin de yaptığı (ya da yapması gereken) bu değil midir?
Kaan: Ülkemizde macera oyunlarına ilgi az olsa da giderek büyüdüğünü gün geçtikçe artan üye sayısından anlayabiliyoruz. Bu da bizi sevindiriyor tabi. Oyunların arka yüzlerine bakarak oyun seçen insan ne yazık ki çok var ülkemizde bu yüzden çoğunlukla sizinde belirttiğiniz gibi ilgi grafiksel olarak üst düzey oyunlara yoğunlaşıyor. Hâlbuki bir oyunda esas önemli olan senaryodur. Ve en güçlü senaryolar genellikle macera oyunlarında vardır. Still Life, Tunguska veya Runaway gibi oyunları internet cafelerdeki insanlara sorsam on kişiden biri belki bilebilir. Bu üzücü bir durum tabi. Ama sorunun başında da belirttiğim gibi bu durum giderek azalmakta ve macera oyunlarına ilgi gün geçtikçe artmakta diye düşünüyorum.
Xnkx: Ülkemizde adventure oyunlarına fazla ilgi yok ama son zamanlarda bir artış görülüyor. Oyunlarda genellikle çok iyi grafiklere ve kolay bulmacalara sahip oyunları tercih ediyorlar, zorlandıklarında ise bir an önce bitsin diye çözüme başvuruyorlar bu da adventure oyunlarına olan ilgiyi azaltıyor. Eski ama kaliteli oyunların yerini şimdiki hiç bir oyun dolduramıyor, mesela benim sevdiğim eski oyunlardan bir kaçını yazayım; Resident Evil, Silent Hill, Syberia, Echo Night, Dracula.
Juli: Sorunun kaynağı teknolojinin gelişmesi tabiî ki, aslında adventureseverlerin isteği oyunların eskisi gibi çıkması. Teknolojiye ayak uydurmak için oyunların çoğu beklediği ilgiyi göremiyor. Örnek olarak Broken Sword serisini gösterebiliriz. Oyunun 2. bölümü tüm dünyada çok beğenildi ama daha sonra 3. bölüm tamamen bambaşka oldu, hatta ben 3. bölümü oynayamadım. Sonra 4 geldi ama yine de istediğimiz gibi olmamıştı. Broken fan kulüplerinin yaptığı Broken sword 2,5 bana göre 3 ve 4, bölümden çok daha başarılı olmuş. Aynı şeyler için Longest journe‘in devamı için de söyleyebiliriz.
Melih: Eski oyunlar daha bir samimiydi. Ben ticari kaygıyı daha az hissediyorum eski oyunlarda kendi adıma. Ama teknik olanaklar genişledikçe diğer tür oyunlar görsel olarak sürekli geliştirilmeye başlandı. Bu durumun görsel ağırlığı nispeten az olan macera oyunlarına da etkisi oldu tabi ki. Oyunlarının daha teknolojik olmasına odaklanan yapımcılar oyunun niteliğinden ödünler vermeye başladılar. Buna örnek olarak action-adventure benzeri yeni türleri gösterebiliriz. Ayrıca birtakım ortalıkta koşuşturup adam patakladığınız yeni macera oyunlarının hali de ortadadır. Kısaca değinmek gerekir; rekabetin kaçınılmaz sonuçlarıdır bunlar aslında.
Emre1974_tr: Bu çok geniş bir soru aslında. Bu sorunun cevabının önemli bir kısmı eski text adventure oyunlarından, günümüz sinematik-grafiğe dayalı macera oyunlarına geçişte yatıyor. Hiçbir zaman text adventure tutkunu, aynı tadı günümüzdeki oyunlardan alamaz. Çünkü o oyunlar roman okumaydı, günümüzdekiler ise sinema izleme. İkisi bambaşka bir alan ve tat. İlk macera oyunlarında yazılara dayalı hatta tamamıyla grafiksiz, hayal gücüne dayalı ayrı bir dünya vardı. Bu sebepten bu 2 farklı alanı aynı kulvarda değerlendirmek yanlış olur. Bunun dışında grafik macera oyunlarının doksanlı yıllardaki altın çağından bahsediyorsanız, aynı ifadeler tüm oyun türleri için kullanılıyor. Hatta müzik ve sinema eserleri için de aynı ifadeler çoğu kez kullanılıyor. Son yıllarda yaratıcılığın azalmış olması bunda etkendir. Bu sebepten dolayı son günlerde "remake" ler -"yeni versiyon"lar veya "devam yapımları" her alanda fazlaca karşımıza çıkıyor.
Kaan: Aslında ben bu görüşe katılmıyorum. Günümüzdeki macera oyunları da gayet başarılılar. Elbette bazıları eski oyunların tattırdığı o sıcak atmosferden çok uzaklar. Tabi bu durum tersine de dönebilir. Eski macera oyunlarının bir diğer özellikleri de zor olmalarıydı. Zor ve zevkliydiler. O zamanlar her evde internet yoktu ve her an tam çözüme bakma gibi bir durumda yoktu. İnsanlar iyice konsantre olarak çözüm yolları üretmeye çalışıyordu. Belki bu yüzden de eski macera oyunları bazı oyun severlere göre daha çok seviliyordur. Şimdilerde elimizin altında her an bakabileceğimiz tam çözümler, yardımlar var. Tabi sıkça bir çözüme bakarsanız doğal olarak oyunun büyüsü bozulur. Ayrıca bazı firmalar sadece para için oyun yapmaya başladılar. Geçmişte para peşinde koşma gibi bir durum yoktu. Bu da eski ve yeni macera oyunları arasında önemli bir fark olabilir.
Xnkx: Eski oyunlar artık yeniden kıymetleniyor şu an bile eski oyunları yeniden oynuyorum. Yeni oyunlar benim pek ilgimi çekmiyor çünkü hem konusu iyi değil, hem de ilginç bulmacalar içermiyor, sadece bir kaç oyun birazda olsa adventure severleri memnun etti onlardan ikisi de "Call of Cthulhu: Dark Corners of The Earth ve Secret Files Tunguska."
Juli: Bulmaca ağırlıklı ve fare ile oynanıyor olmalı.
Emre1974_tr: Etkileyici bir senaryo, insana macerayı hissettirecek, gerçekten heyecan verici bir dünya ve olayların akışını sunması gerekiyor. Ayrıca insanlara mesaj verebilme, etkileyebilme potansiyeli en fazla olan oyun türü olduğundan, bu konuda sorumluluğunu doğru bir şekilde yerine getirmesi gerekir.
Kaan: Öncelikle senaryosu ilk planda olmalı ve güçlü olmalı. Grafiksel bakımdan işleri abartmaya hiç gerek yok. Tabi grafiklerin berbat olmasını da istemeyiz:) Orta halli bir ekran kartı rahatça açabilmeli. Dediğim gibi güçlü bir senaryo ve sağlam bir işleyiş eklendi mi elinizde çok güzel bir macera oyunu olur.
8 - Siz de katılacaksınızdır ki adventure türünün dünyadaki oynanırlığı da yapımcıları zor durumda bırakabiliyor ve bütçeleri onları her konuda gelişmiş oyun yapma konusunda sınırlayabiliyor. Bu aslında türe farklı bir açıdan yaklaşmamızı da gerektirmiyor değil. Siz buna katılıyor musunuz; örneğin siz bir oyunu yorumlarken hangi kıstaslara dikkat ediyorsunuz ve buna göre yaptığınız tespitlerin ne kadar doğru olduğuna düşünüyorsunuz?
Kaan: Bir macera oyunu yapmak için abartılı bir bütçeye gerek duyulacağını hiç sanmam. MDNA Games'in oyunlarına bakarsanız hepsi internette çok ucuz fiyata satın alınabilen Adventure Maker adlı programla yapılmış ve oyunun küçümsenmeyecek hayran kitleleri oluşmuş. Ayrıca 15 oyunluk Drew serisi de küçük bütçe ile büyük başarı yakalamış bir oyun. Dediğim gibi sınırlı bir bütçe ile de başarılı macera oyunları yapılabilir, önemli olan senaryo. Hatta evinde bilgisayarı ve Adventure Maker benzeri programı olan herkes macera oyunu yapabilir.
9 - PDF dergi yayımlamaya başlamanızın üzerinden yanılmıyorsam bir yıl geçti. Bu bir yılın sonunda da derginizi belli bir ücret karşılığı kullanıcılarınıza sunmaya başladınız. Yanlış anlamayın ama sormak istiyorum; derginizin ve yaptığınız yayınların bu kadar kaliteli veya iyi olduğunu düşünüyor musunuz?
Juli: Evet, bunun sebebi dergimizi basmak istememiz. Bu çok büyük maliyet gerektiriyor ve bizim siteden hiçbir kazancımız yok. Bu nedenle denemek istedik, bakalım zaman ne gösterecek. Dergimizin tasarımı elimden geldiğince ben yapmaya çalışıyorum, şimdi yeni bir program kullanıyorum 13. sayımız diğer sayılarımızdan daha güzel olacak. İçerik olarak ise piyasada olan dergilerden bir eksiğimiz olduğunu düşünmüyorum, yazar arkadaşlarıma o konuda çok güveniyorum.
10 - Zaman ayırdığınız için teşekkür ediyorum, yalnız şunu da son olarak sorayım. Şahsen sitenizin kurulma aşamasından bu yana gelişiminize tanıklık ettim diyebilirim. Peki bundan sonra gerçekleştirmek istediğiniz herhangi bir düşünceniz var mı? Gelecek bize adventuresoul adına neler gösterecek :)
Kaan: Sitemiz her geçen gün gelişip büyüyor. Geleceğin bizlere neler göstereceği asla bilinmez ama emin olun ki biz en iyisini yapmak için elimizden geleni yapacağız. Bunların arasında kendi oyunumuzu yapmak ve dünyaya açılmak (gerçi avrupa'da tanınıyoruz artık:) olabilir.
Juli: Bundan sonra yine aynı çizgide devam edeceğiz, aklımızda birçok proje var ama bunlar şimdilik düşünce halindeler. Bunlar gerçekleşirse zaten hep beraber göreceğiz. Biz de çok teşekkürler eder başarılar dileriz.
Yorumlar (6)
Siteyi farkedeli kısa bir zaman oldu. Görür görmez üye oldum. Türklerden beklemediğim bir site açıkçası ama gerçekten hem şaşırdım, hemde sevindim. Ben adventure'la Sanitarium ile tanışmıştım. Ama ne tanışma! Hala o oyuna aşığım. O zamanlar Dune 2, Duke Nukem, NFS 2 falan takılırdık. Sonrasında Sanitarium öyle bir karşımıza çıktı ki ve bitirene kadar beynimizin suyunu içtik. Neyse hayırlı olsun. İnşallah gelişmeler güzel olur.
Adventure en sevdiğim oyun türlerinden birisi, en azından maceranın olmadığı bir oyun düşünemiyorum. (Spor hariç) Yani aslında sporda bile macera yokmudur ? Maç sonrası sinirden gamepad i bırakıp sizi kovalayan onca adam, işte ciddi bir Adventure örneği :)
Öyle diyorsanız öyledir. Kusura bakmayın. Ama suçlamadım, sadece eleştirdim.
Böyle bir hata yapmış olabilirim ki ben oynadığım gibi yazıyorum ve o şekilde de oyunu bitirdim, ama bu çeviri yaptığım anlamına gelmez. Bir hata yüzünden bizi nasıl "Ancak ne yazık ki bir çoğu ya da benim aklımda kalanlar kaynak belirtilmeden doğrudan çeviri ve çok fazla hata içeriyor. " böyle bir şeyle suçlayabiliyorsunuz? Yorumların silinmesine de gerek yok.
İlk aklıma gelen Agatha Christie Motoe oldu. Örneğin en sonda Poirot, Marceau'ya sorular sorarken 2. çözümde 11 değil, 12 soru var. 7. sorunun cevabı Monsieur Ferrier olmalı ve sorular kaymalı. Aynı hata gameboomers'ın çözümünde de var. Bu yüzden çeviri olduğunu düşünmüştüm. Hatalı isem kusura bakmayın. Ayrıca yine 2. çözümün 3. sorusunda "burada bütün isimleri denemelisiniz. Count Andrenyi, Cyrus Hardman, Mrs. Hubbard ve Pierre Michel’i seçmelisiniz. Bazı isimler daha sonra çıkıyor. En son 'none of the above' seçeneğini seçin." demişsiniz. Aksine yukarıda geçen isimlerin hiç birisi seçilmemeli. Ben sadece macera oyuncuları için tam çözümün oldukça önemli olduğunu düşünerek yapıcı bir eleştiride bulunmak istedim. Ancak bu eleştirinin yeri burası değil derseniz yorumları hemen sildirtebilirim. İyi çalışmalar.
Öncelikle Erdem arkadaşımıza tekrar çok teşekkürler ediyorum. Hüseyin arkadaşımızın "Eski dergilere ve oradaki tam çözümlere biraz göz gezdirmiştim. Ancak ne yazık ki bir çoğu ya da benim aklımda kalanlar kaynak belirtilmeden doğrudan çeviri ve çok fazla hata içeriyor." demesi garibime gitti, çözümlerin çoğunu ben yazdım ve kesinlikle çeviri yapmadım ki zaten o kadar yabancı dilim yok. Hepsini oynayarak yazdım, bana bahsettiği çözümlerin isimlerini yazarsa sevinirim. Haberim olmadan öyle bir şey olduysa düzeltelim.