Merlin'in
Exclusive oyun kavramı konsol savaşları başladığından bu yana olan bir kavram. Bu o konsola çıkan oyunun sadece tek bir platform üzerinde olduğu anlamına geliyor. Yani exclusive olarak bir platforma çıkan oyunu oynamak için o platforma sahip olmanız gerektiği anlamına geliyor. Örnek vermemiz gerekirse, eğer Halo 3 oynamak istiyorsak Xbox 360’ımızın olması gerekiyor, çünkü bu oyun sadece bu platformda mevcut. Gerçi exclusive oyunlar sadece konsollarda yok, PC için de exclusive olan oyunlar mevcut; buna Starcraft, Total War serileri gibi strateji oyunlarını örnek verebiliriz.
God of War III, PlayStation 3 platformundaki en önemli exclusive oyun...
Konsol sattıran oyunlar
Özellikle konsollarda exclusive oyunların büyük bir itici güce sahip oldukları, çıktıkları konsolları sattırdıklarını çoğumuz iyi biliyoruz. Bu karaktere sahip oyunlara “consol seller (konsol sattırıcı)” da denilmektedir. Zira adı geçen exclusive oyunu oynamak için o konsola kesin surette sahip olmanız gerekmekte.
Bir başka durumda belirli bir süre bir platforma özel kalan oyunların çıkması. Bu tip oyunlara da “time exclusive” oyunlar deniliyor. Hatta bu kavram biraz daha genişletilerek, o oyuna çıkacak indirilebilir ek paketler (DLC) bile exclusive olabiliyorlar.
Exclusive oyun kavramı o kadar önemli bir konu haline geldi ki; firmalar exclusive oyunlara sahip olma savaşı verirken diğer taraftan üçüncü parti firmalara ait exclusive oyunları bile kendi platformlarına çıkartabilmek için çok daha büyük savaşlar vererek muazzam mali yükler altına bile girmeyi göze alabiliyorlar…
Nihayetinde bu nesilde konsol üreticisi firmalar ödedikleri paralar karşılığında birçok önemli oyunun exclusive olma özelliğini sona erdirdiler. Final Fantasy, Ace Combat, Tekken gibi çok büyük seriler artık exclusive oyunlar değil. Bu nesilde Microsoft’un ödediği büyük meblağlar karşılığında artık bu oyunlar exclusive özelliklerini kaybetmiş durumdalar.
Üçüncü parti firmalar (konsol üretici firmadan bağımsız oyun geliştiriciler, örnek Squaresoft, EA, Activision gibi firmalar) artık neredeyse exclusive oyun yapmaz duruma geldiler. Daha önceki yazılarımızda belirttiğim üzere devir multiplatform oyun devri. Bu durumun oyunlara ne kadar faydalı olup olmadığı ayrı bir makalenin konusudur, ama görünen duruma göre exclusive olma özelliğini yitiren oyunlarda büyük kalite düşüklüğü yaşanmaya başlandı. En azından exclusive oldukları dönemlerdeki gibi çok iyi durumda değiller.
Xbox 360'ın en çok satan exclusive oyunu Halo 3...
Bunun en büyük sebebi exclusive oyunların gerek grafik kalitesi, gerekse diğer özellikleri açısından multiplatform (birden çok platforma çıkan oyun) oyunlardan daha iyi olmalarıdır. Çünkü birden çok platforma çıkan oyunlar konsolların sahip oldukları güçleri sonuna kadar kullanamıyorlar. Sonuçta ortaya exclusive oyunların, multiplatform oyunlardan bariz üstünlüğü çıkıyor. Çıktıkları platformun özelliklerini sonuna kadar kullanan exclusive oyunlar bu oyunlardan çok daha iyi görsellere sahip olmanın yanında o konsolun üstün özelliklerini de ortaya koyabiliyorlar…
Exclusive oyunların güzelliği
Live gibi çok kaliteli bir online hizmet servisine sahip Xbox 360’ın önemli exclusive oyunlarından Halo serisi, online olarak şu ana kadar çıkmış oyunlar içinde belki en üstün online deneyimi vadeden oyun olabiliyorken, Gran Turismo 5 ve Uncharted 2 gibi oyunlar da Playstation 3’ün grafik kapasitesini ortaya koyabiliyorlar. Tüm bu güzellikler elbette exclusive oyunların sayesinde söz konusu olabiliyor.
Evet bu kadar açıklamadan sonra bakalım exclusive oyunlarda konsollarımızın durumu nedir? Öncelikle her iki platforma çıkmış olan exclusive oyunlara bakalım…
| Playstation 3 Exclusive Oyun Listesi | |||
| S.NO | OYUNUN ADI | PUANI | SATIŞ |
| 1 | Uncharted 2: Among Thieves | 96,41 | 3,75 |
| 2 | LittleBigPlanet | 94,67 | 3,72 |
| 3 | Metal Gear Solid 4: Guns of the Patriots | 93,56 | 4,97 |
| 4 | God of War III | 92,07 | 3,07 |
| 5 | God of War Collection | 90,78 | 1,51 |
| 6 | MLB 10: The Show | 90,53 | 0,56 |
| 7 | Killzone 2 | 90,07 | 2,4 |
| 8 | Demon's Souls | 89,88 | 0,79 |
| 9 | Uncharted: Drake's Fortune | 89,7 | 3,32 |
| 10 | MLB 09: The Show | 89,6 | 0,63 |
| 11 | Heavy Rain | 89,3 | 1,49 |
| 12 | Ratchet & Clank Future: Tools of Destruction | 88,59 | 2,01 |
| 13 | Ratchet & Clank Future: A Crack in Time | 87,85 | 1,12 |
| 14 | Valkyria Chronicles | 87,36 | 0,92 |
| 15 | Ninja Gaiden Sigma | 86,84 | 0,61 |
| 16 | Resistance 2 | 86,71 | 1,99 |
| 17 | Resistance: Fall of Man | 86,52 | 3,71 |
| 18 | MLB 08: The Show | 86,5 | 0,65 |
| 19 | inFamous | 86,31 | 1,67 |
| 20 | Warhawk | 84,13 | 0,56 |
| 21 | Modnations Racers | 82,97 | 0,55 |
| 22 | Motorstorm 2 Pacific Rift | 82,78 | 0,96 |
| 23 | Motorstorm | 82,74 | 3,52 |
| 24 | Heavenly Sword | 80,65 | 1,44 |
| 25 | Yakuza 3 | 79,92 | 0,86 |
| 26 | Gran Turismo 5 Prologue | 79,82 | 3,94 |
| 27 | Ratchet & Clank: Quest for Booty | 77,8 | 0,54 |
| 28 | MAG: Massive Action Game | 77,75 | 0,94 |
| 29 | Eyepet | 73,23 | 0,59 |
| 30 | SOCOM: U.S. Navy SEALs Confrontation | 67,38 | 1,03 |
| 31 | White Knight Cronicles | 66,38 | 0,65 |
| 32 | Time Crisis 4 | 60,33 | 0,77 |
| 33 | Haze | 56,48 | 0,83 |
| TOPLAM | 83,5 | 56,07 |
| Xbox 360 Exclusive Oyun Listesi | |||
| S.NO | OYUNUN ADI | PUANI | SATIŞ |
| 1 | Halo 3 | 93,53 | 11,21 |
| 2 | Gears of War 2 | 93,32 | 5,93 |
| 3 | Forza Motorsport 3 | 92,13 | 3,1 |
| 4 | Halo: Reach | 91,73 | 5,8 |
| 5 | Forza Motorsport 2 | 89,85 | 4,03 |
| 6 | Project Gotham Racing 3 | 88,69 | 1,41 |
| 7 | Fable II | 88,27 | 3,82 |
| 8 | Project Gotham Racing 4 | 86,21 | 1,98 |
| 9 | Dead or Alive 4 | 85,42 | 1,01 |
| 10 | Viva Pinata | 85,39 | 1,65 |
| 11 | Halo 3: ODST | 85,14 | 5,71 |
| 12 | Dead Rising | 85,12 | 1,81 |
| 13 | Alan Wake | 83,56 | 0,77 |
| 14 | Crackdown | 83,16 | 1,71 |
| 15 | Halo Wars | 81,92 | 1,97 |
| 16 | Ace Combat 6: Fires of Liberation | 81,57 | 0,8 |
| 17 | Perfect Dark Zero | 81,51 | 1,32 |
| 18 | Kameo: Elements of Power | 80,77 | 0,53 |
| 19 | Banjo-Kazooie: Nuts & Bolts | 80,64 | 0,7 |
| 20 | Lost Odyssey | 79,79 | 0,84 |
| 21 | Blue Dragon | 76,85 | 0,55 |
| 22 | Race Pro | 72,31 | 0,13 |
| 23 | Too Human | 68,45 | 0,7 |
| 24 | Deadly Premonition | 68,02 | 0,11 |
| 25 | Onechanbara: Bikini Samurai Squad | 45,17 | 0,1 |
| TOPLAM | 81,94 | 57,69 |
Bu iki tabloya baktığımızda gördüğümüz şey, oyunların ortalama puanları ve satış rakamları. Veriler için gamerankings.com ve vgachartz.com istatistikleri kullanılmıştır. Burada dikkati çeken ilk durum Playstation 3’ün fazla sayıda exclusive oyuna sahip olması, diğer bir husus ise bir yıl geç çıkmış olmasına rağmen her iki platformun exclusive oyun toplam satışları neredeyse birbirine eşit durumda.
XBox 360 cephesinde 12 milyona dayanan satışları ile Halo 3 göz dolduruyor, bu oyuna karşılık Playstation 3 cephesinde bu satış rakamına karşılık bir oyun bulunmuyor. Ama diğer XBox 360 oyunlarının bu satış rakamından çok uzakta kaldığı hatta 5 milyon barajını aşan sadece iki oyun daha olduğu da gözden kaçmıyor. Diğer exclusive oyunların durumu ise pek iç açıcı görünmüyor. Yani bu konsolda oyun satış rakamlarının 3-5 oyun etrafında toplandığını söylemek yanlış olmaz.
Birbirine yakın satış rakamları
Diğer tarafta Playstation 3 oyunlarına baktığınızda satış rakamlarının birbirine yakın olduğu gözden kaçmıyor. Açıkçası tek tek oyun olarak Xbox 360’ın 2-3 üç oyun etrafında düşünüldüğünde başarılı olduğu, ama genel oyun satışları açısından da Playstation 3’ün bariz olarak başarılı olduğu görünüyor. Tabii burada Playstation 3’ün bir yıl sonra çıkmış olması nedeni ile geriden de geldiği düşünülünce başarısı ortaya çıkıyor. Yakın zaman içinde çıkması beklenen Gran Turismo 5, Little Big Planet 2, Killzone 3, Infamous 2, Resistance 3, Yakuza 4 gibi oyunlarını da düşününce ki, hala açıklanmamış ve çıktığında çok büyük gürültüler kopartacak Uncharted 3 ile hem toplam satışlarda bariz bir Playstation 3 üstünlüğü olacak, hem de toplam exclusive oyun sayısında.
Veri toplamanın zorluğu
NPD, Bloomberg gibi ya belli bir bölgenin sayılarını veren ya da kısıtlı bilgi veren istatistikleri nedeni ile gerçekçi rakamlara ulaşamıyoruz. Sadece NPD verilerini kullanmış olsak Amerika piyasaları hakkında detaylı bilgi sahibi olacağız, ama dünyanın geri kalanı hakkında hiçbir verimiz olmayacak. Örneğin bir Halo 3 oyunun 12 milyonluk satış rakamının 9 milyon kadarının Amerika’da gerçekleşmiş olması bunun için yeterli bir sebeptir.
Tüm bu rakamlardan hareketle 2010 yılının kalan bölümü ile 2011 yılında Gears of War 3 dışında pek bir exclusive oyunu kalmayan Xbox 360 konsolunun artık tam bir multiplatform konsol olduğunu da söylemek herhalde yanlış olmaz.
Bu tablolardan ortaya çıkan diğer önemli bir hususta, oyunları ortalama puanları. Burada da Playstation 3’ün üstünlüğü gözden kaçmıyor. Puan ortalaması olarak 90’ın üstünde sadece 4 Xbox 360 oyunu varken, Playstation 3 cephesinde bu rakam 7… Her ne kadar sadece verilen notlara göre oyunların kalitesi noktasında gerçekçi bir çıkarım elde edemiyor olsak da, verilen onlarca inceleme notlarının iyi kötü bir fikir verdiğini söylemekte yanlış olmaz.
SONUÇ
Microsoft bu nesilde üçüncü parti exclusive oyunların birçoğunu multiplatform yaptı. Hatta bununla da kalmayarak birinci ve ikinci parti özel oyunlarını da PC platformuna çıkartma konusunda tereddüt etmedi. Sonuç olarak çok az sayıda exclusive oyunu kaldı. Yazımızın başında belirttiğim üzere dünyanın birçok yerinde insanlar konsolları sahip oldukları exclusive oyunlar için alıyorlar, konsol seçiminde bu çok önemli bir husus. Tüm oyunlar multiplatform olsaydı farklı konsolların olmasına gerek kalmayacaktı, bu yüzden exclusive oyun kavramı rakip konsollar var olduğu sürece varlığını sürdürecektir.
Diğer taraftan Xbox 360 exclusive oyunlarının kalitesi rakamlardan da gördüğümüz üzere Playstation 3 oyunlarının bariz olarak gerisinde. Rakamlarda göremediğimiz diğer husus ise multiplatform oyunlarda başarılı olan Xbox 360 maalesef exclusive oyunlarda grafiksel olarak bir o kadar başarısız kalıyor. 12 milyon satmış olan Halo 3 gibi bir oyun 565p görüntü kalitesinde, düşük kaplama çözünürlüğü ve AA sorunu ile çok sırıtmakta. Açıkçası Gears of War 2 dışında exclusive olma hakkını grafiksel manada veren başka bir oyun da mevcut değil.
Playstation 3 ise bu nesilde yeni kazandırdığı yeni başlıklar, mükemmel devam oyunları ile göz doldurmaya devam edecek gibi. Önümüzdeki bir yıl içinde var olan durumu kendi lehine daha ileri taşıyacağı da kesin gibi görünüyor.
Sonuç olarak exclusive oyun savaşlarını da kazanan yine Playstation3 oluyor
İkinci Raundun Sonucu:
PLAYSTATION 3: 2
XBOX 360: 0
Yazımızın bir sonraki bölümünde konsollarımızın online kapasitelerine bakacağız, bakalım Xbox, 2-0 geride kaldığı bu savaşı kazanma ümidini devam ettirecek bir skor elde edebilecek mi?
Tekrar görüşmek üzere esen kalın…
Yorumlar (6)
Hayatında Xbox oyunu görmemiş birinin exclusive oyun karşılaştırması yapması tam bir komedi. Solid Rock'ın kim olduğunu dünya alem biliyor zaten.
ps3 her zamanki gibi açık ara önde tebrikler sony sen bir efsanesin
Paran varsa ve bir Hardcore oyuncuysan gider ikisini de alırsın. PS3'ün exclusive oyunlarını ve X-Box 360'ın multiplatform oyunlarını oynarsın.
Halo 3 11,21 OHA Uncharted 2: Among Thieves LittleBigPlanet Metal Gear Solid 4: Guns of the Patriots bu üç oyunun toplamı neredeyse Halo 3 kadar satmış
bana yazan sevgili arkadaş ne imimş exculasive oyun anlatta cahil kalmayayım.bir de nikin olsa sana bir şekilde hitap ederdim kusuruma bakma
Kim ne dersedesin son yapılan black ops karşılaştırmalarına baksınlar onda da kontrast ayarı diyenler, sabaha kadar uğraşmışlardır:)) adamın kolunu kız kolu gibi yapmışlar.:)) yıllarca PS kullandım ama tek ii yanı şuan Joystiklerin daha kullanışlı olması ve GOD OF WAR başkada birşeyi yoktur. Gidip iki katı paraya PS 3 almadım aslada almayacağım. Grafikler lim daha iyi diyorsa funlık yapmasın...ahanda BLACK OPS HALO REACH ortada grafikler satışlar...PC diyenlerde bende i5 işlemcili 1gb hd led ekranlı vs. cihazım war ama Xbox varken ne diye online ortamlardaki virüslerdi yükleme kurma problemleri vs. vs. uğraşayım, hep gülmüşümdür onlar...